หนึ่งในสิ่งที่เรามักพูดกันบ่อยๆ ว่าให้ระวังคือการที่เรามักจะเอาใจคนอื่นมากเกินไปจนหลายๆ ทีกลายเป็นผลไม่ดีกับตัวเราเอง แต่หลายๆ คนก็ยังมีปัญหาอยู่กับการตอบรับคำขอของคนอื่น บ้างก็เพราะเกรงใจ บ้างก็เพราะกลัวคนไม่ชอบ ฯลฯ

พอเป็นเช่นนี้ มันคงจะดีถ้าเราหัดตั้งคำถามก่อนจะตอบตกลงหรือยินยอมจะช่วยเหลือ/ให้คนอื่นกัน ซึ่ง Amy Morin เขียน Guideline ไว้ในหนังสือ 13 Things Mentally Strong People Don’t Do เอาไว้ มีอะไรบ้าง เราก็ลองเอามาตั้งคำถามให้กับตัวเองบ่อยๆ แล้วกันนะครับ

1. นี่คือสิ่งที่ฉันต้องการทำจริงๆ หรือเปล่า?

ถ้าเราลองสังเกตกันดูดีๆ แล้วจะเห็นว่าหลายๆ สิ่งที่เราทำให้กับคนอื่นนั้นจริงๆ ไม่ใช่สิ่งที่เราต้องการหรือมีความประสงค์จะทำสักเท่าไร แถมหลายๆ อย่างอาจจะไม่ได้นำไปสู่อะไรที่เราต้องการเลย ฉะนั้นก่อนจะตบปากรับคำอะไร ลองถามตัวเองเยอะๆ ว่าสิ่งที่เรากำลังจะทำนั้นเป็นสิ่งที่เราต้องการจริงๆ หรือเป็นประโยชน์กับเราจริงๆ หรือไม่?

2. อะไรคือสิ่งที่คุณจะเสียไปจากการที่ยอมทำสิ่งนี้?

ไม่ว่าคุณจะทำอะไรก็ต้องมีการสูญเสียอะไรบางอย่าง เสียเวลาที่จะทำอย่างอื่น เสียโอกาสที่จะเลือกสิ่งที่ต่างออกไป ฯลฯ ฉะนั้นลองถามตัวเองเยอะๆ ด้วยเช่นกันว่าการรับปากช่วยคนอื่น หรือทำบางอย่างให้คนอื่นนั้นทำให้คุณเสียอะไรไปบ้าง และนั่นเป็นสิ่งที่คุ้มค่าจริงๆ แล้วใช่หรือไม่?

3. แล้วคุณจะได้อะไรจากการยอมทำสิ่งนี้?

เมื่อเรามีเสียอะไรไป เราก็ต้องได้อะไรกลับมาเช่นกัน แน่นอนว่าการทำอะไรให้คนอื่นก็มีผลลัพธ์ที่คืนกลับมาในหลายรูปแบบ เราได้อะไรกลับมาบ้าง? นั่นคือคำถามที่เราต้องครุ่นคิดด้วยเช่นกัน

4. คุณจะรู้สึกดีไหมถ้าทำสิ่งนี้?

ไม่ใช่ทุกอย่างที่เราอยากจะทำ และหลายๆ อย่างที่ทำไปแล้วเราก็จะรู้สึกแย่เปล่าๆ แม้ว่าเราจะทำได้หรือไม่ใช่เรื่องยากลำบากอะไร อย่าลืมว่าความรู้สึกมันส่งผลกระทบกับคุณมากเสียกว่าแรงงานและเวลาที่เสียไป อย่าลืมเอาเรื่องนี้กลับมาคิดด้วยเช่นกันว่าการที่คุณตบปากรับคำทำให้กับคนอื่นนั้นทำให้คุณรู้สึกดีจริงๆ หรือเปล่า? หรือว่าคุณฝืนใจทำและทำให้คุณรู้สึกแย่กว่าเดิม

การพูดเรื่องนี้คงไม่ใช่การบอกว่าให้เราปฏิเสธจะให้ความช่วยเหลือกับคนอื่นหรือการเป็นคนใจดำแต่อย่างใด หากแต่มันเป็นการให้เรากลับมาทบทวนและดูว่าสิ่งที่เราตอบรับทำไปทุกอย่างนั้นจะเป็นผลดีกับเราหรือไม่ เพราะไม่ใช่ทุกอย่างที่จะเป็นประโยชน์กับตัวเรา การช่วยเหลือและพยายามเอาใจคนอื่นมากเกินไปอาจจะได้ใจคนรอบข้างแต่เป็นการทำร้ายตัวเองในหลายๆ ครั้งอยู่เหมือนกัน สิ่งที่ดีคือเราควรรู้จักบาล๊านซ์และหาจุดสมดุลไม่ให้ตึงหรือหย่อนเกินไปนั่นแหละครับ