เมื่อเราพูดถึงความรู้และทักษะของนักการตลาดแล้วนั้น ก็มีทักษะมากมายที่เราสามารถหยิบมาพูดถึงได้ไม่ว่าจะเป็นทั้ง Soft Skill และ Hard Skill แต่พอเราหันมามองทักษะการคิด (Thinking Skill) ที่ตอนนี้เริ่มมีบทบาทและถูกระบุเป็นทักษะสำคัญลำดับต้นๆ เวลาจัดอันดับทักษะของการทำงานในอนาคตแล้ว เราก็อาจจะมองเห็นทักษะด้านการคิดที่จำเป็นสำหรับการตลาดและมีควรรีบฝึกฝนให้มีติดตัวไว้ โดยจากที่ผมอ่านจากรายงานหลายฉบับมานั้นก็ขอหยิบมาสรุปแบบย่อๆ ในบล็อกนี้นะครับ

1. Analytical Thinking

ทักษะด้านการคิดวิเคราะห์นี้เป็นเรื่องจำเป็นอย่างมากในวันที่เรามีข้อมูลต่างๆ มากมายเพื่อทำให้เราสามารถนำข้อมูลต่างๆ ที่ได้มาจากแหล่งที่หลากหลายมาวิเคราะห์ แยกแยะ ก่อนจะสรุปเพื่อนำไปสู่การตัดสินใจต่างๆ ได้อย่างแม่นยำ ทั้งนี้เราต้องเข้าใจกันก่อนว่า Analytical Thinking ไม่ใช่เรื่องของการคำนวนตัวเลข คิดเลขเร็วอะไรแบบนั้น หากแต่เป็นการมองเห็นชุดข้อมูลต่างๆ (ที่ไม่ว่าะจะเป็นตัวเลขหรือข้อความ) แล้วนำไปพิจารณาต่อได้ เช่นการเห็นยอดขายในแต่ละเดือน ประกอบกับการเก็บข้อมูลด้วยการสัมภาษณ์ต่างๆ แล้วนำมาสรุปได้ว่ายอดขายที่เพิ่มขึ้น / ลดลงนั้นสัมพันธ์กับปัจจัยอะไร มีสาเหตุจากอะไร เป็นต้น

หากจะว่าไปแล้ว เหตุผลที่ Analytical Thinking สำคัญกับการตลาดอยู่ไม่น้อยก็คือการทำให้นักการตลาดสามารถวิเคราะห์สาเหตุและปัจจัยต่างๆ ที่ส่งผลต่อธุรกิจ สามารถสรุปหรือทำนายได้ว่าหากต้องการเกิดผลทางการตลาดอะไรขึ้นมานั้นจะเกิดจากปัจจัยอะไร สามารถอธิบายได้ว่าแคมเปญดังกล่าวสัมฤทธิ์ผลหรือไม่? และมาจากสาเหตุใด เป็นต้น

2. Critical Thinking

ทักษะด้านการคิดโดยมีวิจารณญาณถูกระบุว่าเป็นทักษะที่สำคัญมากของยุคต่อจากนี้ เพราะมันคือทักษะที่ใช้ในการวิเคราะห์บรรดาข้อมูลต่างๆ ที่ประดังเข้ามาในชีวิตและธุรกิจโดยที่เราสามารถแยกแยะความสัมพันธ์ต่างๆ ได้ ไม่รีบกระโดดไปยังบทสรุปแต่เป็นการพยายามเข้าใจ ตั้งคำถาม และหมั่นสังเกตรูปแบบต่างๆ ที่เกิดขึ้น ซึ่งนั่นจำเป็นมากกับนักการตลาดที่ตอนนี้อยู่ในภาวะตลาดที่ผันผวนและเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา

ทั้งนี้ เมื่อตลาดมีการเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอนั้น การปักใจเชื่อหรือคิดว่าทุกอย่างจะเป็นแบบเดิมนั้นคงไม่สามารถนำมาใช้ได้ และทำให้นักการตลาดต้องมีทักษะด้าน Critical Thinking ในการวิเคราะห์สถานการณ์อยู่เสมอเพื่อที่จะสามารถเข้าใจสถานการณ์ ข้อมูล หรือแม้แต่เทรนด์ต่างๆ ได้อย่างถ่องแท้พร้อมกับปรับตัวได้ทัน

3. Creative Thinking

การคิดสร้างสรรค์ยังคงเป็นทักษะจำเป็นอยู่เสมอไม่ว่าจะยุคสมัยไหน เพราะมันคือการพยายามท้าทายในการหาไอเดียเพื่อแก้ปัญหาใหม่ๆ โดยไม่ติดกับกรอบเดิมๆ ซึ่งถ้าเกิดความคิดสร้างสรรค์แล้วก็จะทำให้เกิดวิธีใหม่ แนวทางใหม่ ตัวเลือกใหม่ ฯลฯ โดยสามารถกลายเป็นโอกาสอันดีให้กับธุรกิจนั่นเอง

ในส่วนของการตลาดนั้น การคิดสร้างสรรค์เป็นเรื่องที่จำเป็นเพราะทำให้เกิดสามารถหาไอเดียใหม่ๆ เพื่อสร้างความแตกต่างจากคู่แข่ง และในอีกทางหนึ่งก็คือการแก้ปัญหาให้มีประสิทธิภาพมากกว่าเดิมซึ่งวิธีการแบบเก่าไม่สามารถทำได้และต้องการไอเดียใหม่ๆ มาแก้ปัญหานั่นเอง

4. Strategic Thinking

การคิดเชิงกลยุทธ์เป็นอีกทักษะการคิดที่จำเป็นในการทำธุรกิจ เพราะในทุกธุรกิจก็มีปัญหาที่ต้องแก้และเราต้องใช้กลยุทธ์ต่างๆ มาใช้ในการแก้ปัญหาหรือบรรลุเป้าหมายที่วางไว้ นั่นทำให้นักธุรกิจจำนวนมากต้องหมั่นฝึกฝนในการเข้าใจกลยุทธ์ของตัวเอง กลยุทธ์ของคู่แข่ง และหาวิธีสร้างกลยุทธ์ใหม่ๆ ขึ้นมาเพื่อเอาตัวรอดจากสถานการณ์ต่างๆ

ด้วยเหตุนี้ การคิดแบบกลยุทธ์จึงจำเป็นเพราะทำให้นักการตลาดสามารถมองเห็นความเชื่อมโยงต่างๆ ของสิ่งต่างๆ เพื่อนำไปสู่เป้าหมายหรือวัตถุประสงค์ได้อย่างเป็นเหตุเป็นผล เป็นรูปเป็นร่าง ปะติปะต่อเป็นเนื้อเดียวกันแทนที่จะเป็นการคิดไอเดียแบบไม่มีทิศทาง ไร้จุดหมาย และไม่สามารถอธิบายความเชื่อมโยงต่างๆ ที่มีประสิทธิภาพได้


ในปัจจุบันนั้นเรามีทักษะด้านการคิดอีกมากมายซึ่งถูกพูดถึงขึ้นมาเรื่อยๆ เช่น Innovative Thinking, Systematic Thinking, Computational Thinking, Agile Thinking และอีกมากมายที่นักธุรกิจจะสรรหามายกเป็นเทรนด์ แต่สำหรับผมแล้ว ทักษะที่หยิบมาเล่าในวันนี้เป็นฐานสำคัญมากในการสร้างระบบความคิดของการทำงาน ซึ่งไม่ว่าจะยุคสมัยไหนแล้วก็จะเห็นว่าทักษะความคิดเหล่านี้เป็นพื้นฐานที่หยั่งรากลงไปในการทำงานหลักๆ ของนักการตลาด

ก็หวังว่าจะได้ฝึกทักษะความคิดเหล่านี้กันให้แม่นยำกันนะครับ :)